maniatis img

Maniatis Delphi Economic Forum

Σημεία ομιλίας καθ. Γιάννη Μανιάτη, Βουλευτή, π. Υπουργού ΠΕΚΑ στο 1st Annual Delphi Economic Forum, Δελφοί, 25-28 Φεβρουαρίου 2016

 

• Σε μια χώρα που είναι πληγωμένη και ζητά από τους εταίρους να συνεχίσουν να τη δανείζουν, η ενέργεια αποτελούσε, αποτελεί και θα συνεχίσει να αποτελεί ένα πανίσχυρο όπλο, αν η κυβέρνησή της βέβαια κάθε φορά συνειδητοποιεί τη γεωπολιτική, οικονομική και κοινωνική ισχύ αυτού του όπλου. Ο γεωπολιτικός ρόλος της Ελλάδας μπορεί να γίνει πολύ μεγαλύτερος, αν ο χειρισμός των σημερινών κυβερνώντων είναι στοιχειωδώς αποτελεσματικός.

• Υπάρχουν δύο ζητήματα που συσχετίζουν τις θέσεις της Ελλάδας με τα ζητήματα του Κυπριακού:
α) Ενιαίο Ενεργειακό Δόγμα Ελλάδας και Κύπρου, δηλ. οι δύο αδελφοί λαοί που είναι και μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.), έχουν κάθε εθνικό και πατριωτικό λόγο να συντονίζονται απολύτως στα ζητήματα των αγωγών και των ερευνών Υδρογονανθράκων, γιατί μόνο έτσι μπορούν να αυξήσουν τη διαπραγματευτική δύναμή τους στα γεωπολιτικά θέματα. Θα ήταν αδιανόητο τα δύο κράτη να μην έχουν πλήρη και απόλυτο συντονισμό.
β) Το μείζον για την Ε.Ε. είναι η βελτίωση και η αύξηση της ενεργειακής ασφάλειάς της και η διαφοροποίηση των πηγών τροφοδοσίας της. Η ΝΑ Μεσόγειος, δηλ. τα κοιτάσματα του Ισραήλ, της Κύπρου και της Ελλάδας, συνιστούν αντικειμενικά τη μεγαλύτερη νέα πιθανή πηγή τροφοδοσίας της Ε.Ε., για πρώτη φορά από το νότο της. Η Ευρώπη, αν θέλει να έχει νέα πηγή τροφοδοσίας και ταυτόχρονα νέα οδό τροφοδοσίας, πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι αν περάσει αγωγός από την Τουρκία θα επωμιστεί και το κόστος ενός αποκλειστικού αγωγού που θα μεταφέρει το ισραηλίτικο ή το κυπριακό φυσικό αέριο, θα διασχίσει όλη την Τουρκία, θα το φέρει στα ελληνοτουρκικά σύνορα και από εκεί οπουδήποτε αλλού.
Το κόστος ενός τέτοιου αγωγού είναι απολύτως συγκρίσιμο με το κόστος του αγωγού EastMed, δηλ. του αγωγού ο οποίος στηρίζεται από την Ελλάδα, την Κύπρο, το Ισραήλ και την Ιταλία. Τον Δεκέμβριο του 2014 με κοινή μας επιστολή οι Υπουργοί Ενέργειας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ προς τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Maros Sefcovic, ζητήσαμε το έργο να ενταχθεί στα Προγράμματα Κοινού Ευρωπαϊκού Ενδιαφέροντος (PCΙs). Εγκρίθηκε, το project είναι καταχωρισμένο ως PCI, το Feasibility Study είναι σε εξέλιξη από τη ΔΕΠΑ και το κόστος είναι της τάξης των 5-6 δις €. Αντίστοιχο είναι το κόστος ενός αγωγού που θα μεταφέρει φυσικό αέριο από το Ισραήλ ή την Κύπρο, μέσω Τουρκίας, μέχρι τα ελληνοτουρκικά σύνορα. Όποιος θέλει να τοποθετηθεί γεωπολιτικά επί του συγκεκριμένου θέματος, θα πρέπει να λέει όλη την αλήθεια και όχι τη μισή!
• Η Ευρώπη μετά την ουκρανική κρίση (και σε συνέχεια της προηγούμενης ουκρανικής κρίσης), έχει δώσει μεγάλη έμφαση στα θέματα της διαφοροποίησης των πηγών και των οδών τροφοδοσίας της. Από τα τέλη του 2009 έως πολύ πρόσφατα: παλεύαμε απέναντι στο Nabucco ή το Nabucco west, προσπαθούσαμε να τεκμηριώσουμε την αναγκαιότητα στην αρχή του αγωγού ITGI και στη συνέχεια του TAP. Η εθνική αυτή προσπάθεια απέδωσε, ο αγωγός TAP έγινε πράξη, πέρασε με νόμο από τη Βουλή και αποτελεί το project της δεκαετίας. Θα προσφέρει 2,3 δις€ στην εθνική οικονομία και περίπου 10.000 νέες θέσεις εργασίας. Δυστυχώς και σε αυτό το θέμα ως αξιωματική αντιπολίτευση ο ΣΥΡΙΖΑ, είχε καταψηφίσει τη σχετική σύμβαση και μας είχε κατηγορήσει για εθνικό ξεπούλημα, ενώ τώρα ο ίδιος ο κ. Τσίπρας πανηγυρίζει για την υλοποίηση του έργου!
• Ο ελληνοβουλγαρικός αγωγός (IGB) είναι ένας μικρός αγωγός, αλλά η σπουδαιότητά του είναι αντιστρόφως ανάλογη με το μήκος του. Είναι η πρώτη φορά που δημιουργείται στα ανατολικά Βαλκάνια αγωγός, ο οποίος μπορεί να συνδέσει πηγή τροφοδοσίας από αέριο της Κασπίας τον TAP ή το εθνικό δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, ή αέριο που θα έρχεται από το Floating LNG, το FSRU της Αλεξανδρούπολης (επίσης ένα project που υποστηρίξαμε κι εντάξαμε στα PCIs). Θα είναι η πρώτη φορά που τα ανατολικά Βαλκάνια, η ΝΑ Ευρώπη θα έχει μια νέα πηγή τροφοδοσίας που μπορεί να είναι και από την ξηρά και από τη θάλασσα.
• Είμαστε σε ένα στάδιο όπου έχουμε κάθε λόγο να αναδείξουμε αυτό που συνιστά ένα σύγχρονο «Προοδευτικό Πατριωτισμό». Έχει πολύ μεγάλη αξία να πιστέψουμε τόσο στους ανθρώπους μας, όσο και στις δυνάμεις που μας έχει δώσει η γεωγραφία και η κάθε φορά συγκυρία. Το γεγονός ότι τα τελευταία τρία (3) χρόνια ανοίξαμε γρήγορο βηματισμό, εξαιρετικά αποτελεσματικό στην αξιοποίηση των εθνικών κοιτασμάτων Υδρογονανθράκων, μας δίνει μια τεράστια ισχύ, αλλά δυστυχώς τους τελευταίους μήνες υπάρχει μια απαράδεκτη κυβερνητική αδράνεια!
• Μετά την πτώση της τιμής του πετρελαίου, την είσοδο του Ιράν στην παγκόσμια αγορά και την αναμενόμενη εισαγωγή του αμερικάνικου LNG από το Shale Gas των Ηνωμένων Πολιτειών, έχουμε εντελώς διαφορετικό τοπίο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Bank of America, γίνεται ετήσια τεράστια μεταφορά παγκόσμιου πλούτου της τάξης των τριών τρισεκατομμυρίων δολαρίων (3 τρις $) κάθε χρόνο από τις χώρες παραγωγούς προς τις καταναλώτριες χώρες, κι επειδή τα μακροχρόνια συμβόλαια είναι συνδεδεμένα με την τιμή του πετρελαίου, αυτό συμπαρασύρει θετικά και την τιμή του φυσικού αερίου.
• Οι Ορυκτές Πρώτες Ύλες της χώρας, με βάση τις μελέτες του ΙΓΜΕ, ανέρχονται στα τουλάχιστον 40 δις €. Μία χώρα που θέλει να ξεφύγει από τα δανεικά και από τα μνημόνια, έχει μία μόνο επιλογή: να προσελκύει επενδύσεις, να ζητά από τους επενδυτές να επενδύουν, να αδειοδοτεί αυτές τις επενδύσεις με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον, με κριτήριο τη μεγιστοποίηση των δημοσίων εσόδων και τη μεγιστοποίηση των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται, για να καταπολεμηθεί έτσι η μεγάλη πληγή της ανεργίας.
• Η Ενέργεια και ο Ορυκτός Πλούτος μπορούν να κάνουν την πατρίδα μας πρωταγωνιστή. Να γίνει ένας ενεργειακός κόμβος. Είχαμε ετοιμάσει, και θα μπορούσε τώρα να γίνει πράξη, το πλήρες πλαίσιο για να έχουμε στην Ελλάδα κι ένα Χρηματιστήριο Ενέργειας. Δεν έχουμε κανένα λόγο να αφήνουμε πίσω αντικειμενικές δυνατότητες που έχουμε, πολύ περισσότερο τώρα που έχουμε ανάγκη την παραγωγή πλούτου, την αύξηση του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος (Α.Ε.Π.) μέσα από τις δικές μας πηγές, που είναι το φυσικό μας περιβάλλον και οι άνθρωποί μας.
• Εξοικονόμηση Ενέργειας και Ενεργειακή Αποδοτικότητα: Το α΄ εξάμηνο του 2014, όταν η Ελλάδα είχε την Προεδρία της Ε.Ε., όταν ο Επίτροπος Ενέργειας Günther Oettinger στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας, παρουσίασε τους στόχους εν όψει του 2030, η Εξοικονόμηση Ενέργειας δεν περιλαμβανόταν κάν ως ευρωπαϊκός στόχος στην πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Περιλαμβανόταν η κατά 40% μείωση των εκπομπών CO2 και η κατά 27% αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ. Εξοικονόμηση Ενέργειας και Ενεργειακή Αποδοτικότητα δεν υπήρχαν καν!
Ως Έλληνας προεδρεύων, μαζί με τον Αντικαγκελάριο της Γερμανίας & Υπουργό Ενέργειας Sigmar Gabriel και άλλους 4 πράσινους (με την έννοια των φιλοπεριβαλλοντικών) Υπουργών Ενέργειας, υπογράψαμε κοινή επιστολή προς τον Επίτροπο Ενέργειας και απαιτήσαμε να φέρει ως θέμα για συζήτηση την Εξοικονόμηση Ενέργειας. Το καταφέραμε και η Εξοικονόμηση Ενέργειας αποτελεί πια στόχο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και είναι εξαιρετικά σπουδαίο και για περιβαλλοντικούς λόγους, αλλά και για λόγους απασχόλησης.
Η Εξοικονόμηση Ενέργειας είναι το «παραμελημένο παιδί» της ενέργειας. Όλοι θέλουμε να παράγουμε πολύ ενέργεια, είναι ισχυρά τα lobbies παραγωγής ενέργειας σε όλες τις πρώτες ύλες, αλλά το lobby της εξοικονόμησης ενέργειας είναι εξαιρετικά ανίσχυρο, παρά το γεγονός ότι είναι η μοναδική επένδυση της ενέργειας, όπου κάθε 1 εκατ. € συνεισφέρει 25 θέσεις εργασίας.
• Ενεργειακή Φτώχεια σε μια Ευρώπη των 50 εκατ. ενεργειακά φτωχών πολιτών, που δεν μπορούν να πληρώσουν τον ενεργειακό λογαριασμό τους. Ενεργειακή Δημοκρατία, μέσα από την εκτεταμένη χρήση των smart grids και του Συμψηφισμού ενέργειας (net metering), ώστε οι καταναλωτές να γίνουν ταυτόχρονα και παραγωγοί.
• Η Ευρώπη ξέρει ότι με την ωρίμανση των κοιτασμάτων Υδρογονανθράκων της Βόρειας Θάλασσας, με την ωρίμανση των κοιτασμάτων και της Νορβηγίας και της Μεγάλης Βρετανίας και των βορείων χωρών και την παράλληλη αναμενόμενη σε βάθος 20ετίας αύξηση της κατανάλωσης του φυσικού αερίου κατά περίπου 100 bcm, έχει ανάγκη από την ανάπτυξη νέων ενδογενών κοιτασμάτων των κρατών μελών, όπως της Ελλάδας.
• Οι πολιτικές ηγεσίες κάθε τόπου είναι αυτές που έχουν υποχρέωση από την ιστορία και την κοινωνία να προσπαθούν να δουν σε βάθος δεκαετιών. Πρέπει να υπάρχει πάντα η αγωνία αν οι βραχυπρόθεσμες αποφάσεις του παρόντος, ή τα σημερινά market tests για διάφορους αγωγούς, δημιουργήσουν αρνητικές επιπτώσεις για τα επόμενα χρόνια. Ενδεικτικά παραδείγματα:
i) Τη στιγμή που η ΔΕΠΑ έπρεπε να δώσει 1 εκατ. € για να προχωρήσει η προκήρυξη του Feasibility Study για τον αγωγό EastMed, ο οποίος είχε σχεδιαστεί και συναποφασιστεί, η Εταιρεία, κοιτώντας το σήμερα, αντιμετώπιζε πρόβλημα έγκρισης του συγκεκριμένου ποσού από το Δ.Σ. και χρειάστηκε εντολή μου εγγράφως για να προχωρήσει. Αν δεν είχε δοθεί τότε αυτή η εντολή, ο EastMed δεν θα υπήρχε!
ii) Ο ΔΕΣΦΑ δεν ήθελε να εντάξει τον αγωγό IGI στο 10ετές σχέδιο ανάπτυξής του. Πάλι με πολιτική παρέμβαση «απαιτήθηκε» να ενταχθεί στο 10ετές σχεδιασμό του ΔΕΣΦΑ και ασφαλώς στον εθνικό σχεδιασμό, και στη συνέχεια στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCIs). Η επιλογή αυτή μας δίνει τώρα και στο μέλλον, πολλές νέες εναλλακτικές, μεταξύ των οποίων και ο Eastmed, ο οποίος θα συνδεθεί στο βόρειο τμήμα του με τον θαλάσσιο μέρος του IGI, τον Poseidon.
• Prosumers (Producers + Consumers) είναι το όραμα του Jeremy Rifkin περί Ενεργειακής Δημοκρατίας και περί συμψηφισμού ενέργειας, όπου ο καταναλωτής γίνεται και παραγωγός και μαζί με την εξοικονόμηση ενέργειας και την ενεργειακή αποδοτικότητα, αποτελεί μια τεράστια αναπτυξιακή πρόκληση για την Ελλάδα. Το πρώτο βήμα έγινε τον Οκτώβριο του 2014, όταν περάσαμε στην εθνική νομοθεσία τον συμψηφισμό ενέργειας σε ετήσια βάση του ηλεκτρικού ρεύματος και τώρα πια έχουν αρχίσει να γίνονται τα πρώτα βήματα και οι καταναλωτές ενέργειας, τα ξενοδοχεία, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οργανωμένοι αγρότες που πληρώνουν ηλεκτρικό ρεύμα για να αρδεύουν τα χωράφια τους, έχουν πια τη δυνατότητα να εγκαταστήσουν μονάδες ΑΠΕ και στο πλαίσιο του ετήσιου συμψηφισμού να μειώνουν σημαντικά το κόστος ενέργειάς τους.
• Ο Προοδευτικός Πατριωτισμός, αποτελεί τη νέα εθνική προτεραιότητα και πρόταγμα, στηριγμένος σε μέτρα κοινωνικού προοδευτισμού και αλληλεγγύης με δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, με πυρήνα του την άσκηση εθνικά υπεύθυνης πολιτικής, αξιοποίησης της γεωπολιτικής θέσης μας.

 

Ακολουθούν τα πρακτικά του συνεδρίου:

 

Pin It

Βιβλία Γιάννη Μανιάτη

ΒΟΟΚ Maniatis dianeosis metarithmiseis patriotismos energeia oriktos ploutos proklisi prasinis anaptixis geografika sistimata